Μήνας: Ιανουαρίου 2009

Οι εθελοντές

kleftikomilos409

Οι εθελοντές (2003, Ελληνικά Γράμματα) είναι ένα βιβλίο για το οποίο είμαι περήφανη. Υπήρξε σημαντικό θεματολογικά, θα έλεγα, με συγχωρείτε, πρωτοπόρο, και για τα ελληνικά δεδομένα ίσως είναι ακόμα. Εγώ βέβαια το διαβάζω σήμερα ως κάτι γραμμένο σε εποχή πολύ μακρινή, αλλά -ευτυχώς :)- εγώ δεν μετράω: ο συγγραφέας προχωράει μπροστά.  Όμως επειδή μου συνέβη πρόσφατα κάτι προσωπικό,  τους ένιωσα ως ξαναγεννημένους, σαν να ξαναβρήκα ένα χαμένο παιδί, κι από τη χαρά μου τους αφιερώνω το ποστ.

cf86cebaceb9cf842

Οι εθελοντές λοιπόν έχουν ως θέμα τη δράση των μη κυβερνητικών οργανώσεων, με άξονα την αινιγματική δολοφονία μιας φώκιας μονάχους μονάχους σε ένα ελληνικό θαλάσσιο πάρκο. Να πω ότι το πάρκο στο βιβλίο είναι φανταστικό: Ως ίδρυμα και θεσμό είχα στο νου βέβαια την Αλόννησο, αλλά ως τοπίο είχα τη Μήλο. (Στην περιοχή Μήλου -Κιμώλου υπάρχουν αρκετές μονάχους μονάχους, όπως και στις Σποράδες).

xarthsfwkias

Το βιβλίο κυκλοφορεί κανονικά στα βιβλιοπωλεία. Με συγχωρείτε για την …αυτοδιαφήμιση (χάλασα κι εγώ εδώ μέσα!), αλλά αξίζει για δωράκι, αν  θέλετε να χαρίσετε κάτι σε προβληματισμένους, σύγχρονους ανθρώπους και σε νέα παιδιά που κοιτάνε πού και πού και πέρα από τον καθρέφτη τους. Επίσης..είναι μικρό ! (172 σελίδες). 

monaxustoix

Η τελευταία παρατήρηση είναι και προειδοποίηση. Νιώθω ενοχές που είναι μικρό, γιατί θα μπορούσε πράγματι να είναι μεγαλύτερο. Εκείνη όμως την εποχή πίστευα ότι ένα βιβλίο, που είναι γραμμένο με αγάπη και φροντίδα βέβαια, αλλά δεν είναι δα και το αριστούργημα της παγκόσμιας λογοτεχνίας, πρέπει να είναι μικρό και ζουμερό, να μη βασανίζει τον αναγνώστη, μόνο να τον διασκεδάζει και να του αφήνει και κάτι. Αργότερα έμαθα ότι το μέγεθος του βιβλίου παίζει ρόλο, γιατί έχει σχέση με την …τιμή και η τιμή καθορίζει, μεταξύ άλλων, το αν το βιβλίο θα προτιμηθεί για δώρο, γιατί ο παραλήπτης ενός δώρου σκέφτεται πρώτα από όλα …πόσο κόστισε (!) αυτό που του χαρίζουν. (Ε, να κάνει 15-20 ευρό ρε παιδί μου!) Ήμουνα ακόμα πολύ μακριά από το να καταλάβω σε τι κόσμο κινούνται  τα βιβλία, αλλά ήταν ένα πρώτο σοκ.

Η βροχή (από το Πρωινό Ιντερσίτυ)

ceb2cf81cebfcf87ceb7

 

Το ποτάμι ξεχείλισε. Η βροχή, που έπεφτε από το πρωί, ενώθηκε μαζί του σε έναν υδάτινο σχηματισμό που σκέπασε γρήγορα τα αυτοκίνητα ως τη μέση. Στην επιφάνειά του άρχισαν να πλέουν ρόδες και σανίδες, κάδοι απορριμμάτων, τραπέζια και καρέκλες καφενείων, ρούχα, ψοφίμια και χαμόκλαδα. Όλα ταξιδεύοντας με ορμή προς τη θάλασσα.

Τα συνεργεία της τηλεόρασης βρέθηκαν επί τόπου, όμως ελάχιστοι δέχτηκαν να τους μιλήσουν. Κι επειδή όσο περνούσε η ώρα τα πράγματα γίνονταν όλο και πιο επικίνδυνα, έκριναν φρόνιμο τελικά να αποχωρήσουν. Από το απόγευμα τα κανάλια έδειχναν πλάνα αρχείου.

Νύχτωσε.

Το νερό έγινε μαύρο και απειλητικό. Όποιος δεν το είχε ξαναζήσει αυτό, πανικοβλήθηκε από τη δύναμή του. Άρπαζε στη στιγμή, χτυπούσε και πετούσε, άφηνε στο έλεος.

Και πάγωνε από το κρύο.

 

Το σπιτάκι με τη μικρή αυλή και την τσιμεντένια ταράτσα στεκόταν μόνο του στην όχθη. Δεξιά του ήταν ένα χορταριασμένο οικόπεδο και αριστερά του ένας σωρός χαλάσματα. Αργά το βράδυ και τα δύο είχαν σκεπαστεί με νερό, και μόνο το σπιτάκι ξεχώριζε. Με το κάτω μέρος του μέσα στη λάσπη και τα δωμάτια βουτηγμένα στο σκοτάδι. Λόγω της διακοπής του ρεύματος.

Το φως ενός φακού τρεμόπαιξε στο άνοιγμα της πόρτας και μια φιγούρα πρόβαλε από το εσωτερικό του σπιτιού. Ήταν μια γυναίκα μ’ ένα θαλασσί μπουφάν. Στο ένα της χέρι κρατούσε το φακό και στο άλλο ένα πακέτο. Παραπάτησε μια στιγμή, κατάφερε να σταθεί κι ύστερα, πολύ προσεκτικά, άρχισε να κινείται, με τα νερά ως τα γόνατα, προς τη σκάλα που οδηγούσε στην ταράτσα.

Ξαφνικά ένα κύμα νερού μπήκε από την αυλόπορτα και τη χτύπησε -γιατί, καθώς η υδάτινη μάζα κινιόταν ανάμεσα στα κτίρια, έβρισκε τυχαίες διεξόδους και ορμούσε από τα χάσματα με δύναμη. Η γυναίκα ενστικτωδώς άπλωσε το χέρι για να πιαστεί και το πακέτο που κρατούσε της έπεσε. Πανικόβλητη όρμησε να το πιάσει  και γλίστρησε. Ο φακός τής έφυγε, με τη σειρά του, από το άλλο χέρι, και, καθώς είχε το νου της να κολυμπήσει για να σωθεί, μα και να σώσει το πολύτιμο αντικείμενο, δεν τον κυνήγησε. Με την ανάσα κομμένη κατάφερε να πιάσει το πακέτο. Το έχωσε βιαστικά στον κόρφο της κι έκλεισε καλά το μπουφάν.

Πάτησε στα πόδια της κι ετοιμαζόταν να κινηθεί πάλι προς τη σκάλα, όταν αναπάντεχα άκουσε μια φωνή να τη φωνάζει. Φωνή που θα αναγνώριζε ανάμεσα σε χιλιάδες: η πιο καλή της φίλη είχε έρθει, ποιος ξέρει πώς, από την άλλη πλευρά του ποταμού, κι αγωνιούσε να μάθει αν ήταν καλά.

«Φύγε», της απάντησε, όσο πιο δυνατά μπορούσε,  η γυναίκα με το θαλασσί μπουφάν. «Θα πνιγούμε κι οι δυο. Φύγε, καλά είμαι. Ανεβαίνω στην ταράτσα».

«Δεν μπορώ να φύγω τώρα», ακούστηκε η άλλη γυναίκα. «Η γέφυρα έχει πλημμυρίσει. Μπορείς να με τραβήξεις;»

Τα τελευταία λεπτά το νερό είχε αγριέψει απότομα. Το ξεχειλισμένο ποτάμι θα είχε συναντήσει κάποιο χείμαρρο.

«Κρατήσου, έρχομαι».

Η γυναίκα βεβαιώθηκε πρώτα ότι το πακέτο στον κόρφο της ήταν ασφαλές. Ύστερα όρμησε αποφασιστικά με απλωτές -ένα ιδιόρρυθμο κολύμπι με χέρια και πόδια, στο οποίο είχαν, τα τελευταία χρόνια, εξασκηθεί οι κάτοικοι της όχθης- να πιαστεί  από τα κάγκελα της αυλόπορτας.

Τα κατάφερε και στάθηκε να ανασάνει. Μισάνοιξε την πόρτα. Το δύσκολο τώρα ήταν να βγει έξω, χωρίς να αφήσει τα κάγκελα. Κι έπειτα να απλώσει το χέρι και να πιάσει τη φίλη της. Και να την τραβήξει.

Και τότε έγινε.

 

Δεν γίνεται συχνά, είναι η αλήθεια. Χρειάζεται η συγκυρία πολλών στοιχείων: ο όγκος του νερού κι η δύναμή του, το εκτόπισμα των όσων επιπλέουν και τα γύρω εμπόδια, οι κατευθύνσεις που αλλάζουν οι χείμαρροι στη διαδρομή.

Όμως, έγινε: ένα απίστευτα δυνατό κύμα άρπαξε τη γυναίκα, την ξεκόλλησε από τα κάγκελα και την τράβηξε σε χρόνο μηδέν μέσα στη νύχτα. Μια στιγμή μόνο πριν χαθεί, άγγιξε με το χέρι της στο στήθος το πακέτο.

Το ίδιο κύμα άρπαξε και τη φίλη της και την έριξε με δύναμη στο κατόπι. Οι δυο γυναίκες βρέθηκαν να κατεβαίνουν το ποτάμι. Λίγα λεπτά αργότερα δεν ήταν παρά έρμαια στη δίνη του, μαζί με αμέτρητα αντικείμενα.

Το σώμα της πρώτης γυναίκας -με το θαλασσί μπουφάν και το πακέτο στον κόρφο- σκάλωσε σ’ ένα σωρό από μπάζα, που κατηφόριζαν την όχθη και κατέληγαν στον πυθμένα, στενεύοντας την κοίτη του ποταμού. Σκάλωσε κι έμεινε εκεί.

Την άλλη γυναίκα την πήρε το ποτάμι, μέχρι τη θάλασσα.

 

Στην τηλεόραση έγιναν είδηση για μέρες: φίλες από μικρές, μεγάλωσαν μαζί στη γειτονιά της όχθης και «τους έμελλε να βρουν φριχτό θάνατο από την εγκληματική αμέλεια των υπευθύνων». Με συνοδεία μουσικής και με την παραμόρφωση της εικόνας να κρύβει τη δική του παραμόρφωση, το πτώμα της γυναίκας με το θαλασσί μπουφάν έκανε το γύρο των καναλιών. Την προβολή συνόδευε μονότονα η ανακοίνωση των ονομάτων των δύο γυναικών και της ηλικίας τους, καθώς και η επισήμανση ότι «οι έρευνες για την ανεύρεση της δεύτερης γυναίκας απέβησαν άκαρπες».

Τα συνεργεία λήψης μπήκαν στο σπιτάκι με τη μικρή αυλή και την τσιμεντένια ταράτσα και τράβηξαν γκρο πλαν με τα μουσκεμένα απομεινάρια. Εξασφάλισαν και μια φωτογραφία από την εποχή που οι δυο φίλες ήταν κοριτσόπουλα και την πρόβαλλαν επί μέρες.

Έδειξαν, επίσης, τις καταστροφές που είχαν υποστεί τα νοικοκυριά, αλλά και τα δημόσια κτίρια της περιοχής: Δημαρχείο, σχολείο, μαιευτήριο. Πλημμύρες στα υπόγειά τους είχαν καταστρέψει αρχεία και έγγραφα. Η κυβέρνηση υποσχέθηκε τη σύσταση επιτροπής για τη μελέτη και την αποκατάσταση των ζημιών.

Έπειτα υποσχέθηκε αποζημιώσεις.

Έπειτα πέρασαν χρόνια.